The Hartlib Papers

Title:Copy Eulogy In Hand [I?], To Francis Burrhus, In Latin
Dating:1660
Ref:8/3/1A-2B
[8/3/1A]

   Francisco Iosepho Burrho
       SACRUM
         per
   F. R. C. R. i.e. Fridericum Regis Christianissimi Residentem.
    ---------------------------------------
                Illustrissime Burrhe
Fatis factisque tuis, et stemmate talis,
Nostri Phoenix seculi, rara Europæ progenies.
Nobile Italiæ depositum, ornamentum simul ac tormentum,
Novum Germaniæ decus ac illustramentum.
     Exoptatum Argentinæ oculiferum,
     Astri Oenopontani desiderium,
Extremum naturæ conamen, opus, miraculum.
          Potens Artifex
       Spiritum concipere mundi,
   Plantas in cineres, manente cujusque figura, deducere,
         Earundem cineres
Suis cum cujusvis lineamentis Talis manicis ad eandem speciem reducere,
    Ignis beneficio ritè suppositi Balneo Mariæ.
          Æsculapius felix vates & sagax,
 Morbos qvosvis ex vultu, vultum ex aqva vaticinari, morbidos sospitare,
  Vires cordis reparare Aurô, Aurum parare hydrargyro,
        Illo Sapientum argento vivo septies mundato,
        Illâ Mercuriali aqva, metallorum materiâ,
        Illâ dispositione perpetuâ, vitro illo perenni,
        Illo incorrupto vitri oleo, primâ illa Artis materiâ,
              Qvo simul liqvore nobilissimo
Fiunt Lampades perpetuò ardentes, Lucernæ continuô fulgore lucentes,
              Calor innatus perpetuò vitalis.
                      Amplius expertus
   (Et in hoc præemines solus, nec habes parem in orbe.)
  Talci duritiem liqvefacere, admirando liqvefacti oleo, Abigere manuum, pedum, membrorum, ne pungant amplius punctiones.
                     Abstergere eodem
Corporis plagas, cicatrices, vultûs nævos, maculas, cutis dedecora,
                   Addere eodem eidem.
Pulchrum habitum, novam formam, statam ætatem, constantem vigorem,
         ad extremum usque vitæ terminum.
         Novis vngventorum vngventis
       Ex intimis pretiosarum rerum potentiis
                  solerter compositis,
   Calculos, ex pituita serove contractos, extrahere
          Et è stirpe, ne recrescant, revellere:
  Putridas cujusvis visceris intensiones delere tabidi.
                   Dare usum
          Surdis aurium, Cæcis oculorum, claudis pedum:
             Reddere synciput insanis sanum.
           Enecare et eradicare gangrænam:
[8/3/1B]

                redintegrare
   Corruptis venere, vino, labe, tabe, catharro, deliqvio, febri, tussi,
Sangvinem purum, temperatum, regetum, salubrem, harmonicum, lenem.
                Uno dicam verbo
        Desperatis sanitatem, moribundis vitam,
  Talis ipse tu hîc clues factis, potiorumque consensu.
                     Unde
   Prætereuntium digito monstraris, et diceris, Hic est
  Ille Artis, non professæ qvanqvam, Medicæ sol & sal,
  Chymicæ Lux et Dux, Galenicæ nox et nex, Hippocraticæ Rex et Lex.
  Admirandæ philosophiæ de microcosmo magneticæ Apex.
          Succenturiatus naturæ opifex,
  Plantarum, Metallorum, Lapidum, Gemmarum, linerum
          formator et reformator igneus,
Vulcani socius, Iovis nepos, solis soboles, Mercurij dextra, Martis pugnus,
          Palladis caput, Lunæ oculus.
Argonautarum signifer, Colchicæ diphteræ ductor & doctor,
   Æsculanus Deus, et inter Argentinenses Argentinus,
    Inter Eqvites philosophus, et inter Philosophos eqves
     Ex antiqvissimo Eqvestrium Burrhorum ortus ordine,
   Ægrotorum votum, jubar, asylum, remedium,
  Colluctator morborum, mortis Antagonista, sanitatis Custos,
        Medicorum Medicus, Archiater, Pater medendi,
              Propriâ medentium confessione,
              Prorsus verò alius aliorum ore,
  Qvibus supra vulgi tuæ videntur operationes, rationes,
              Tuæ Medicinæ Catholicæ, diabolicæ,
   Qvasi iis adsint, cum sint Eudæmones, Cacodæmones,
    Vt ferè istis insolita imputantur, qvia ignorantur;
                Prævè prorsùs
       Qvia pravi non benè faciunt Genij generi nostro.
            Tu verò omnibus prodes, obes nemini,
            Plenâ ac pronâ manu das inopibus opes,
Miseris solatia, ægrescentibus consilia, ægrotantibus remedia,
                Gratis prorsùs, sed non ingratis:
Redivivo hîc tibi opus Naudæo, talium defensore qvondam vivido.
                   Qvin et
       Graviore tu notâ Papæ, Sacrique Concilij calculo
         Causâ nondum dictâ, lite nondum contestatâ,
       Quasi heresiarcha damnatus, igne comburendus,
    Ne non perpetuum ignis aurifabri fomentum ignis fiat pabulum.
O Dii Romani meliora pio, casto, bono, benefico, munifico viro!
     Hæc sunt diversorum de te judicia ac vota hominum,
 Hæc Reges, Principes, summi humanæ sortis Arbitri judicent,
        Et apud Romanorum judicem intercedant,
 Ne tantis pro muneribus morboso hominum generi datis dandisque perpetim
    Tam immitis fiat retributio, dijudicatio.
[8/3/2A]

                Verùm proficis,
      Ut illa animo Iudicis subrepta opinio,
      Illa Sacri Concilij emissa et jactata fulmina,
           Hactenus metuenda et exeqvenda,
                Expungantur.
           Misericordiæ opus severitate melius est.
   Ubi nullum publicum maleficium, ibi nullum supplicium.
  Imitatur in hoc fortè Diocletianum Imperatorem Papa,
Ne arte Chymicâ ditati magis, populorum alioqvin locupletissimi
               Ægyptij,
          Nimis freti pecuniæ opumque copiis,
         Contra ipsum ac Romanos rebellarent,
Veterum de Auri Argentique fusione scripta vndique conqvisita,
          Totam cremare jussit per Ægyptum.
                     Hic
Ne Burrhus Romam, Sacrum Clericorum ordinem, labefactaret eadem,
       Ipsum utriusque fusorem ac fabricatorem Burrhum,
          Acriorem D. Virginis amatorem,
          Aut ejus duntaxat statuam
                       Cremare minatur.
Sed Papæ, Presbyterorum res salva, ac Romana incolumis ipsa est,
          Illibatus SS Trinitatis honor,
   Hujus Artificis opera inopes sublevat, perdit neminem.
Ejus privata est de D.Virgine, Chymiæ præside, speculatio,
  Hactenus innoxia, intra se fota, non sparsa in vulgus.
                 Ipse verò
Exemplar antiqvæ Religionis, reverentissimus ceremoniarum cultor,
    Freqvens sacrorum auditor et actor.
                Cætera
 Integer vitæ, frontis, castitudinis, scelerisque purus,
       Morum elegantiâ gratissimus, humanissimus,
       Imitatus verba præeuntis et salutantis Angeli,
            Qvasi judicativa magis qvàm apprecativa,
  Plus Presbyteris D. Virginem diligit, et altius effert,
  Tanqvam inter Dei dilectos præcipuam dilectam[altered] et delectam,
           esset ut extraordinaria Dei mater et martyr.
Moses amico Dei colloqvio fuit irradiatus, David ad ejusdem nutum spectatus,
 Daniel summè amatus, reliqvi præcones divinitùs afflati,
             Afflictissimi omnes:
                   Hæc verò
   Deitate inumbrata ut sanctum sanctorum scheknia,
      Sancta sancti facta genitrix, proxima Deo Trinuno,
Gratiosa gratiam Dei consecuta, inter mulieres benedicta,
                    supra omnes fæminas celebranda,
  Omnium afflictissmorum afflictissima, animam usque vulnerata,
     Cujus in amore aut honore si qvispiam errat nimio,
               sibi, non aliis, errat,
      Erratque affectu piæ opinionis.
   Qvi error qvantum sit damnabilis, novit ille,
              qvi nos omnes est judicaturus.
                  Sed idem Burrhus
[8/3/2B]

Fatum Campanellæ et [Gaffarellis?] in Philosophia habet;
Idem sentit incommodum, idem sentiat commodum,
           idem ex occasu oriens præsidium
Alter ille tormentis Neopolitanis, alter censuris Romanis conflictatus,
 Italiæ tandem ereptus, uterque Galliæ & Liliis insertus.
                  Idem
Leni Liliorum succo delibatus in portu Galliæ tutus erit.
Qvod unicum mali sui remedium remediorum promo-condo.
          Illustrissimo Burrho
   In hoc Novi Anni auspicio ac frontispicio
          strenæ loco
   Opto, voveo, obvium qvoque qvâ possim, do,
    Et ut dare velit, qvi potest, apprecor.
 Qvid verò majus, qvid optatius, qvid tutius
   Optari, dari, addici, fieri possit illi,
            qui,
   Præter securitatem ac potentioris clientelam,
   se penes habet omnes felicitatis fontes ac fundos,
Pietatis, castitatis, civilitatis, largitatis, sanitatis,
      scientiarum, divitiarum, gloriæ, famæ, vitæ,
           Nisi fortè tibi addicere libeat
   Illam unicam tuam ac dilectam inter filias hominum,
          Tuam tuæque Chymiæ patronam
          In medio Maris Balneo ardentem,
   Cujus geminam hîc imaginem laboriosam, gloriosam,
           Picturam veluti loqventem
                Strenæ additam meæ
          Eo, qvo par est, animo, more ac amore
                    suscipere et suspicere,
                     Me verò credere velis
   Non hoc solùm anni initio, sed medio ejus et extremo,
                  Pluribusque superventuris,
          Qvatenus mei in præsens talis muneris,
              Et mei permittit servitium Domini,
                 Incorrupto statûs mei honore,
          Tuis semper desideriis studiosissimum,
Tuæ solius virtutis, non adulterinæ, non commodi studio,
   Utriusque qvippe affectu intactum ac majorem.
                  F. R. C. R.
            Calendis Januarij MDCLX.
[Hartlib:]
                 Paris March. 27. 1660./
- Sir k. Digby tels vs to have formerly known the Italian Burrus at Rome and discoursed with him of the higher Arcanums of Chymistry wherin hee is cryed vp to bee soe cleere-sighted and so admirable - vt solo minor sit Iove - as you will see by | the [left margin:] foregoing [Elogium?]/.